Người Việt từ xưa, cứ mỗi khi ăn Tết xong xuôi, là lúc dành thời gian đi lễ chùa, cầu cho một năm mới an lành, sung túc. Tuy nhiên, nhiều khách thập phương khi đi trảy hội, lễ chùa đầu xuân không biết rằng, chỉ thắp một nén hương thơm là đã tỏ lòng thành kính mà lại tâm niệm cần phải sắm sửa những mâm lễ mặn ê hề.

Người Việt từ xưa, cứ mỗi khi ăn Tết xong xuôi, là lúc dành thời gian đi lễ chùa, cầu cho một năm mới an lành, sung túc. Tuy nhiên, nhiều khách thập phương khi đi trảy hội, lễ chùa đầu xuân không biết rằng, chỉ thắp một nén hương thơm là đã tỏ lòng thành kính mà  lại tâm niệm cần phải sắm sửa những mâm lễ mặn ê hề.

Đến hẹn lại lên, mấy hôm nay, chị Nguyễn Thị Thu, ở ngõ 637 Trương Định (Hà Nội) cũng tất bật cho chuyến hành hương tới chùa Hương lễ Phật. Mọi năm, với mong muốn cả năm, gia đình được “mát mẻ”, chị sắm sửa đủ thứ lễ chay, mặn, hoa quả bởi được nhiều người "tư vấn": đi lễ chùa với mâm cao cỗ đầy thì ắt được nhiều lộc.

Nhưng, từ khi được nghe giảng giải về nghi lễ trong chùa, ngộ được cái lẽ thành tâm sẽ được toại nguyện chứ chẳng cứ mâm cao cỗ đầy, chị Thu đã từ bỏ ý định mang những đồ mặn vào chùa Hương.

“Lễ hội chùa Hương tuy vào dịp trời còn rét, nhưng đồ ăn đựng trong balô cả ngày, lại chen lấn bởi đông quá nên đến chiều không “xử lý” kịp có thể sẽ bị hỏng,” chị Thu nhớ lại. Bởi thế cho nên, khi được biết không nên mang lễ mặn vào chùa, chị Thu như mở cờ trong bụng, bèn chuẩn bị nhiều hoa quả, chỉ mang thức ăn mặn để tiện ăn uống cá nhân.

Tuy nhiên, khác với chị Thu, bà Lệ (Cầu Bươu, Thanh Trì, Hà Nội) vẫn khăng khăng dặn con mang lễ mặn khi đi lễ chùa, bởi: “Có vẫn hơn không. Đằng nào lễ xong cũng thụ lộc chứ có cho ai đâu mà sợ thiệt. Nếu nhà chùa không cho lễ trong chùa thì đặt ở bên ngoài, cũng là thành tâm.”

Về vấn đề này, Đại đức Thích Minh Hiền, Trụ trì chùa Hương cho hay, việc khách hành hương cúng bái rượu thịt, mâm cao cỗ đầy với mong muốn được nhiều lộc chỉ là tư duy cảm tính. Tuy nhiên, ở đây không nên đặt vấn đề đúng hay sai mà mỗi người đi lễ chùa phải làm thế nào để phù hợp với bổn phận và trách nhiệm với người đi lễ Phật, hành hương đầu năm.

“Một nén hương nhỏ hay cả mâm lễ lớn cũng là bầy tỏ lòng thành. Việc làm lễ mặn, lễ to để mong sự phù hộ nhiều hơn là tư duy cảm tính, áp đặt. Nếu trong số hàng triệu khách hành hương đến chùa, ai cũng mang rượu, thịt vào lễ thì nhà chùa sẽ quá tải.

Hơn nữa, chốn chùa chiền là nơi thanh tịnh, không chỉ các tăng ni mà nhiều phật tử cũng ăn chay, nên việc đưa lễ mặn vào chùa sẽ làm ảnh hưởng sự tôn nghiêm, chay tịnh của nhà chùa.

Ở một số nước trên thế giới, người ta chỉ cúng Phật với một cốc nhỏ bột gạo, bánh gạo là đủ,” Đại đức Thích Minh Hiền cho biết. Đại đức cũng khuyến cáo bà con mang thức ăn mặn đi để tiện dùng trong sinh hoạt chứ không nên đem vào chùa để lễ. Khi lễ chùa, cần chay tịnh hoặc làm lễ đơn giản. Hơn nữa, cũng chỉ nên đem đi đủ dùng chứ tránh thừa thãi, gây ô nhiễm môi trường tại khu vực lễ hội.

Cách hành xử của mỗi phật tử khi đến chùa là thực hiện những nghi thức, bổn phận của mình: Đó chính là tụng kinh, lễ Phật, niệm danh hiệu Bồ Tát Quán Thế Âm. Các phật tử bày tỏ sự thành kính thể hiện ở tứ sự cúng giàng (hương, hoa, oản, quả)… Nhà chùa cũng đã có hương trầm vòng để thắp trong chùa, vì vậy, các phật tử cũng không cần thiết phải thắp thêm nhang, gây ám khói cho tượng phật, ảnh hưởng môi trường  nhiều khi dẫn đến hỏa hoạn, Đại đức Thích Minh Hiền giảng giải thêm./.